Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.

Gazeteciler için basın kartı, mesleğin resmî imzası kabul edilir . Kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen bu belge , doğru bilgiyle başvurulduğunda çok daha kolay biçimde edinilebilir .

Bu rehberde ; kart türlerini, genel ve özel şartları, medya kuruluşlarında aranan kriterleri , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iade edilmesi gereken durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında açıklıyoruz. Amaç , yazıyı bitirdiğinizde başvurunuzu kendinizden emin şekilde yapabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin mesleki kimliğini kanıtlar .

Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla talep edebileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, kuruluşun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum incelenir .

Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?

"Sarı basın kartı" ifadesi, mevzuattaki bir kategori değildir; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış yaygın bir kullanımdır . Yönetmelikte yalnızca beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" ifadesi geçtiğinde genellikle göreve bağlı basın kartı düşünülür.

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Kartın hukuki çerçevesi , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun click here verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . Yeni yönetmelik , 2018 tarihli eski yönetmeliği tamamen ortadan kaldırmıştır.

Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .

Yasal dayanak: Basın Kanunu'nun ek 1-8. maddeleri
Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
Sözleşme şartı: 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesi
Etik çerçeve: Basın İlan Kurumu'nun basın ahlak esasları

Önemli bir not: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden en güncel duyuruları incelemeniz önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Mevzuat uyarınca toplam beş kart türü tanımlanmıştır. Türlerin her birinin kimlere verildiği ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Doğru türe başvurmak , reddedilme riskini azaltır .

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Türk vatandaşı olup bir medya kuruluşunda bağlı çalışan gazeteciler ile enformasyon görevlilerine verilir. En yaygın kart türü budur; başvuranın genel şartların eksiksiz tamamını taşıması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .

2. Süreli Basın Kartı

Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Başvuranın ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin olması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresini geçmeyecek şekilde verildiği yılın sonuna kadar geçerlidir .

3. Geçici Basın Kartı

Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Geçici kart, görev süresi esas alınarak üç ayı geçmemek üzere verilir ve gerektiğinde yalnızca bir kez süresi uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

İşinden ayrılmış ve geçici olarak çalışmayan veya yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı gazetecilere yönelik karttır. Başvurunun , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Kart süresi, önceki kart sahipliği süresine göre belirlenir :

Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart

Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak çalışma durumunun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması şarttır.

5. Sürekli Basın Kartı

En az 18 yıl mesleki hizmeti bulunan medya mensupları ile en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine ömür boyu verilen karttır. 18 yılın hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı hesaba katılır. Sürekli kart için aktif sözleşme şartı aranmaz ; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Kart türü ne olursa olsun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki temel koşullar aranır . Listedeki maddelerden tek biri dahi sağlanmazsa başvuru reddedilir :

En az 18 yaşında olmak.
En az lise veya eşdeğeri bir okulu bitirmiş olmak.
Hakkında kısıtlılık ya da kamu hizmetlerinden yasaklanma kararı olmamak.
Kasten işlenmiş bir suç nedeniyle 5 yıl veya üzeri hapis cezası almamış olmak.
Şantaj, hırsızlık, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet gibi yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak.
3713 ve 6415 sayılı kanunlarda düzenlenen terör ve terör finansmanı suçlarından hüküm giymemiş olmak.
Basın Kanunu'nun 25/2. maddesinde sayılan suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.

Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için aranmaz . Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan bunlara ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Başvurularda en sık rastlanan eksiklik, çalışanın 5953 yerine 4857 sayılı Kanun'a tabi gösterilmesidir. Süreç başlamadan önce sözleşmenizi işvereninizle birlikte inceleyin.

Basın Kartı Kimlere Verilmez?

Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Söz gelimi bir bankanın kurumsal dergisini hazırlayan editör, yaptığı iş gazetecilik benzeri olsa da bu kartı alamaz .

Kurum Şartları: Gazete, Ajans, RTV ve İnternet Haber Siteleri

Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın bağlı olduğu yayın organının da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri karşılaması gerekir. Buna ek olarak her kuruluş türü için kart alabilecek pozisyonlar ve kota ayrı ayrı belirlenmiştir .

Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler

Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini geçmemesi ve içeriklerin üçte birinden fazlasının diğer yayınlardan birebir aktarılmamış olması şarttır . Kart kotası, gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre belirlenir ; mesela yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru alınmaz .

Haber Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi bulunması gerekir . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı yoktur .

Radyo ve Televizyonlar

Radyo ve televizyonların 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ülke genelinde yayın yapan kuruluşlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haber alanında çalışmayanlara, unvanları uygun görünse de kart verilmez .

İnternet Haber Siteleri

İnternet haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına ayrılmış olması , yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber veya yorum içeriği sunması ve içeriklerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması şarttır. Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:

4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

İnternet sitelerine özgü unvan listesinde muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni nesil pozisyonlar da bulunur .

Basın Kartı Başvurusu: Aşama Aşama Süreç

Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince incelenir ve özetle şu adımlardan oluşur :

İlk iş türü seçin: Çalışma durumunuza göre göreve bağlı, serbest veya sürekli kartın hangisine başvuracağınıza karar verin.
Belgelerinizi hazırlayın: Vesikalık fotoğraf, en az altı aylık mesleki çalışmaya dair belge ve 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme bilgilerinizi bir araya getirin.
Beyannameyi doldurun: İletişim Başkanlığının internet sitesindeki başvuru beyannamesini elektronik ortamda eksiksiz doldurun ve belgeleri sisteme yükleyin.
Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
Bölge müdürlüğü incelemesi: Başvurunuz ilgili bölge müdürlüğünce incelenir; Başkanlık adli sicil, SGK, vergi dairesi gibi kurumlardan bilgi isteyebilir.
Komisyon değerlendirmesi: Ön incelemeyi geçen dosyalar Komisyon gündemine alınır ve kabul ya da ret kararı verilir.
Son adım: Kart, olumlu kararın ardından basılır ve belirlenen teslim yöntemiyle size iletilir.

Ön incelemede şartları taşımadığı görülen başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve ret kararı beyannamede verilen iletişim bilgileri aracılığıyla başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapılabilir .

Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurur . Yabancı medya mensupları ise Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf talep edilir.

Basın Kartı Komisyonu ve Değerlendirme Süreci

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelik süresi iki yıldır.

Olağan toplantılar yılda en az üç defa yapılır; ihtiyaç hâlinde olağanüstü toplanılabilir.
En az 13 üye ile toplanılır; ses ve görüntülü uzaktan katılım da geçerlidir.
Kararlar katılan üyelerin salt çoğunluğuyla alınır ve çekimser oy kullanılamaz.
Görüşülecek başvurular toplantıdan en az beş gün önce elektronik ortamda üyelerin erişimine açılır.
Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

Komisyon değerlendirmede başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak çalıştığı kuruluşun özelliklerini de göz önünde bulundurur . Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu nedenle erişimi zayıf bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile sonucu olumsuz etkileyebilir .

Basın Kartının Sağladığı Haklar ve Kolaylıklar

Kartın en temel faydası, sahibinin gazeteci kimliğini resmî olarak belgelemesidir . Bunun dışında mevzuatta doğrudan yer alan birkaç önemli hak mevcuttur:

Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Kuruluşlarınca yurt dışına geçici görevle gönderilen kart sahipleri ile Türkiye'de ikamet eden sürekli kart sahipleri, ilgili yönergedeki şartlarla hizmet damgalı pasaport başvurusu yapabilir.
Resmî kimlik niteliği: Kart, tüm resmî ve özel kuruluşlarca kabul edilen resmî bir kimlik belgesidir.
Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.

Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden kaynaklanır . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Yerel yönetimlerin ya da özel kuruluşların kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise kendi kararlarına bağlıdır ; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.

Basın Kartı Geçerlilik Süresi, Yenileme ve Kayıp İşlemleri

Mevzuata göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi dolan kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa Komisyona gitmeden Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın yenilenmesi söz konusu olabilir .

Kartınızı kaybettiğinizde veya kart yıprandığında Başkanlığa başvurarak yeni kart talep edebilirsiniz . Kayıp hâlinde dilekçeye kayıp tutanağı ya da kayıp ilanının yayımlandığı gazete ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Önemli bir sınır: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu bir takvim yılı içinde en çok iki kez mümkündür .

Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini düzenler. Güncel tutar Başkanlıkça ilan edildiğinden, sistemdeki güncel bilgiye bakmanız en doğrusudur .

İade, İptal ve Bildirim Yükümlülükleri

Çalışılan yer veya unvan değiştiğinde, bu durum değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilir . Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde bir ay içinde Başkanlığa teslim edilir. İade edilmesi gereken eski kart geri verilmedikçe yeni başvuru işleme konmaz.

İptal sebepleri şunlardır:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
Çalışılan kuruluşun gerekli kurumsal şartları artık sağlamaması
Kartın ya da bağlı kartların üçüncü kişilerce kullanılmasına izin verilmesi
Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi

Etik ihlal sebebiyle kartı iptal edilen kişiye , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart verilmez . Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak doğrudan iptal etmek yerine uyarı yoluna da gidebilir. Bunun yanında resmî karta benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; böyle kişilere soruşturma ya da kovuşturma tamamlanıncaya kadar kart verilmez .

Enformasyon Görevlileri, Yayın Sahipleri ve Diğer Özel Durumlar

Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de karta başvurabilir. Her grup için kendine özgü koşullar uygulanır.

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi unvanıyla başvurabilir . Beyannamenin üst yönetici tarafından onaylanmış olması ve görev yapılan birimi ile kadro unvanını gösteren görev yazısının ibraz edilmesi şarttır. Değerlendirmede Komisyon başvuranın unvanına ve yürüttüğü görevin medyayla ilişkili olup olmadığına bakar ; sadece unvan tek başına yetmez .

İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler

Yayın sahipleri, tüzel kişi temsilcileri ve radyo-televizyon yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları istenmez; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi diğer genel şartlar aynen uygulanır .

Meslek Örgütü Yöneticileri

Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetici konumundaki üyeleri de kart alabilecekler arasında sayılmıştır . Öte yandan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart düzenlenmez .

Başkanlığın Yaptığı Denetimler

İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını periyodik olarak inceler. İşveren kuruluşlar, istenmesi hâlinde kart sahibi personelin kimlik, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini gösteren onaylı listeyi göndermek zorundadır . İnceleme sırasında mesleki çalışmalar da sorulabilir; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .

Başvuruya Hazır mısınız? Kontrol Listesi

Sisteme girmeden önce şu maddeleri baştan sona kontrol etmeniz, olası ret kararlarını ciddi biçimde engeller:

Yaş ve eğitim şartlarını sağlıyorum.
Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
Fikir işçisi sözleşmem var ve sigorta kaydım buna uygun.
En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
Çalıştığım kuruluşun beyannamesi, düzenli yayını ve kontenjanı uygun.
Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.

Listedeki maddelerden biri bile eksikse , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak zaman kazandırır. Çünkü ret alan bir başvuru yeniden başvuru hakkı tanısa da bir sonraki Komisyon toplantısını beklemenizi gerektirir.

Başvurunun Reddedilmesine Yol Açan Hatalar

Reddedilen dosyaların büyük bölümü, dikkatle giderilebilecek ihmallerden kaynaklanır . Başvurularda sık rastlanan problemler ve çözüm yolları aşağıdadır:

Yanlış sözleşme türü → Sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygun fikir işçisi sözleşmesi olduğundan emin olun.
Eksik iş örneği → Son altı aya ait, size ait olduğu net anlaşılan çalışmaları ekleyin.
Kuruluşun nitelik kaybı → Yayın organının sigortalı çalışan sayısı ve yayın düzenliliği gibi kriterleri önceden inceleyin.
Kesintili çalışma → İki iş arasında bir aydan fazla boşluk bırakmamaya özen gösterin.
Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
Eski kartı iade etmemek → Yeni başvurudan önce iade edilmesi gereken kartı teslim edin; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz.

Bir örnekle açıklayalım: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , işinden ayrıldıktan bir buçuk ay sonra yeni bir kuruluşta göreve başlıyor. Arada bir aylık süre aşıldığı için ara vermeden çalışma koşulu sağlanamıyor. Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri basılı yayınlarla aynı çatı altına alındı ve dijital yayıncıların gazetecileri de kart alabilir duruma geldi. Ancak her haber sitesi otomatik olarak bu hakka sahip değildir . Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:

Beyanname süreci: Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesini Başkanlıkla paylaşın.
Künye: İmtiyaz sahibi, sorumlu müdür ve iletişim bilgilerinin yer aldığı künyeyi güncel tutun.
Kadro eşiği: Kart başvurusu için en az dört fikir işçisinin sigortalı olarak çalışması gerekir.
İçerik kalitesi: Günlük, özgün ve kaynağı belirtilmiş haberlerle yayın yapın.
Erişilebilirlik: Mücbir sebepler dışında sitenin sürekli açık kalmasını sağlayacak sunucu altyapısı seçin.
Ölçülebilir okur: Tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme verileri değerlendirmeye girdiğinden analitik kayıtlarınızı düzenli tutun.

Bir internet haber sitesi için bu şartların önemli bir kısmı , kullandığınız haber yazılımıyla iç içedir. Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , siteyi yöneten ekip için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .

Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?

Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik en düşük eğitim düzeyi olarak lise ya da dengi bir okuldan mezun olmayı öngörür; yani lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Ancak Komisyon mesleki çalışmalarınızı, eserlerinizi ve ödüllerinizi değerlendirir ; özenle hazırlanmış bir portfolyo eğitim belgesi kadar değerlidir.

Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?

Mevzuatta belirli bir süre yazmaz. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi toplantı takvimine göre değişir .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıl çalıştığı kuruluştan ayrılıp bir ay içinde başvuranlara ve temsilcilikçe doğrulanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar bakımından bu imkân bulunmaz .

Sosyal medya hesabıyla haber yapanlar kart alabilir mi?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, tek başına bu çalışmalarla karta hak kazanamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Öte yandan şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri karta başvurabilir .

Basın kartı başvurusu için ücret ödenir mi?

Mevzuat, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini belirtir . Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; dolayısıyla güncel bilgiyi Başkanlığın resmî kanallarından teyit etmelisiniz.

İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?

Gerekçe ortadan kalkınca yeni bir başvuruda bulunulabilir. Fakat basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart düzenlenmez . Genel şartlardaki suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki ilgili işlemler gerçekleşmedikçe kart verilemez.

Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?

Alabilirler. Türkiye'de yerleşik görev yapanlar süreli karta, kısa süreli görevle gelenler geçici karta başvurur. İki durumda da görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu gerekir; yabancılara sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .

Basın kartı, meslek hayatınızın en önemli belgesidir ve başvuru ayrıntılı olsa da kurallar açıkça tanımlanmıştır . Uygun türü netleştirip belgelerinizi eksiksiz hazırlar ve yükümlülüklerinizi zamanında yerine getirirseniz , kartınızı sorunsuz alıp uzun yıllar kullanabilirsiniz .

Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Resmî işlemler için her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını kullanın ; buradaki içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi